Server Hardening คือกระบวนการลดความเสี่ยงด้านความมั่นคงปลอดภัยของระบบ โดยการปิดช่องโหว่ที่ไม่จำเป็น ปรับแต่งค่าพื้นฐานให้ปลอดภัย และควบคุมการเข้าถึงอย่างเหมาะสม สำหรับ Ubuntu Server ซึ่งเป็นระบบปฏิบัติการยอดนิยมในงาน Internet Server, Cloud และ Data Center การทำ Hardening ตั้งแต่วันแรกที่ติดตั้งระบบ จะช่วยลดโอกาสถูกโจมตีและเพิ่มความมั่นใจในการให้บริการระยะยาว
บทความนี้เปนการแนะนำ “พื้นฐานที่ควรทำทันที” ในมุมของผู้ดูแลระบบ เพื่อให้สามารถนำไปปฏิบัติได้จริง ไม่ซับซ้อน แต่ได้ผลชัดเจน
1. อัปเดตระบบให้ทันสมัยอยู่เสมอ
สิ่งแรกที่ต้องทำหลังติดตั้ง Ubuntu Server คือการอัปเดตแพตช์ความปลอดภัย
แนวคิดสำคัญ
-
ช่องโหว่จำนวนมากถูกแก้ด้วย Security Patch
-
ระบบที่ไม่อัปเดต = เป้าหมายอันดับต้น ๆ ของผู้โจมตี
2. จัดการผู้ใช้และสิทธิ์ (User & Privilege Management)
หลีกเลี่ยงการใช้ root โดยตรง
แนวปฏิบัติ
-
ใช้
sudoแทน root -
กำหนดผู้ใช้ตามหน้าที่ (Principle of Least Privilege)
-
ปิดการ login ของ root ทาง SSH
3. Harden SSH ให้ปลอดภัย
SSH คือประตูหลักของ Server
ไฟล์: /etc/ssh/sshd_config
จากนั้น restart
ข้อแนะนำ
-
ใช้ SSH Key แทนรหัสผ่าน
-
เปลี่ยน port (ไม่ใช่การป้องกัน 100% แต่ลด bot attack ได้ดี)
4. ใช้ Firewall (UFW) อย่างจริงจัง
Ubuntu มี UFW ที่ใช้งานง่ายและมีประสิทธิภาพ
ตรวจสอบสถานะ
หลักคิด
-
เปิดเฉพาะ Port ที่จำเป็น
-
“Deny by Default” คือหัวใจของ Hardening
5. ป้องกัน Brute Force ด้วย Fail2ban
Fail2ban จะช่วยแบน IP ที่พยายามเดารหัสผ่านซ้ำ ๆ
ตัวอย่าง Jail สำหรับ SSH
ผลลัพธ์
-
ลดการโจมตีแบบอัตโนมัติ
-
ช่วยลด Load และ Log Noise
6. ปิด Service ที่ไม่จำเป็น
ตรวจสอบบริการทั้งหมด
ปิด service ที่ไม่ใช้
**Service ที่ไม่ใช้ = ความเสี่ยงที่ไม่จำเป็น
7. ตรวจสอบ Log และ Monitoring
Log คือ “กล้องวงจรปิด” ของ Server
-
/var/log/auth.log -
/var/log/syslog
Note.
-
logrotate
-
monitoring เช่น Netdata / Prometheus (ในระดับ Production)
8. Backup และ Recovery Plan
Hardening ไม่สมบูรณ์ ถ้าไม่มี Backup
-
Backup config (
/etc) -
Backup database
-
ทดสอบ restore จริง (สำคัญมาก)
สรุป
Server Hardening สำหรับ Ubuntu Server ไม่ใช่เรื่องไกลตัว และไม่จำเป็นต้องซับซ้อน หากเริ่มจากพื้นฐานที่ถูกต้อง ได้แก่
-
อัปเดตระบบสม่ำเสมอ
-
ควบคุมสิทธิ์ผู้ใช้
-
Harden SSH
-
ใช้ Firewall และ Fail2ban
-
ปิดบริการที่ไม่จำเป็น
-
มี Log และ Backup ที่เชื่อถือได้
การลงมือทำทีละขั้น แม้เป็นเรื่องเล็ก ๆ แต่สะสมเป็น “เกราะป้องกัน” ที่แข็งแรงให้กับระบบในระยะยาว
ท่านกำลังวางรากฐานที่ถูกต้องสำหรับการเป็น System Administrator มืออาชีพ
—
เขียนและรวบรวมโดย
ฝ่ายวิชาการ SYSADMIN KNOWLEDGE
Technology Lecturer, KMITL
10 January 2025




