Ollama คืออะไร ทำไม SysAdmin ควรรู้จัก

เมื่อ AI ไม่จำเป็นต้องอยู่บน Cloud เสมอไป ทุกวันนี้การใช้งาน Large Language Model หรือ LLM ไม่ได้จำกัดอยู่แค่บริการบน Cloud อย่างเดียวอีกต่อไป องค์กร โรงเรียน ห้อง Lab หรือแม้แต่ผู้ดูแลระบบสามารถนำ AI Model มารันบน Server ของตัวเอง แล้วเปิดให้เครื่อง Client, Web Application, Python, n8n…
หนังสือ Linux Command ฉบับใช้งานจริง

หนังสือ Linux Command ฉบับใช้งานจริง

หนังสือ "Linux Command ฉบับใช้งานจริง" ฝึกใช้คำสั่ง Linux ที่จำเป็นสำหรับงานประจำวัน หนังสือเล่มนี้พาคุณเริ่มใช้ Linux Command Line จากพื้นฐาน โดยเน้นคำสั่งที่นำไปใช้กับงานจริงได้ทันที เหมาะสำหรับผู้เริ่มต้น นักศึกษา ผู้ดูแลระบบมือใหม่ และผู้ที่ต้องทำงานกับ Linux Server แต่ยังไม่คล่องกับ Terminal เนื้อหาครอบคลุมการสำรวจระบบ การจัดการไฟล์และ Directory การอ่านและค้นหาข้อมูล การใช้ Pipe และ Redirection การตรวจสอบ…
Git สำหรับ SysAdmin คู่มือจัดการไฟล์คอนฟิกบน Linux

Git สำหรับ SysAdmin คู่มือจัดการไฟล์คอนฟิกบน Linux

เมื่อไฟล์คอนฟิกถูกแก้จนระบบล่ม เราจะย้อนกลับอย่างไร สถานการณ์ที่ผู้ดูแลระบบพบเป็นประจำคือมีการแก้ไฟล์คอนฟิกเพียงไม่กี่บรรทัด แต่หลังจาก Restart Service แล้วระบบกลับทำงานผิดปกติ ปัญหาจะยิ่งซับซ้อนเมื่อมีผู้ดูแลหลายคน เพราะเราอาจไม่ทราบว่าใครแก้อะไร แก้เมื่อใด และไฟล์เดิมมีหน้าตาอย่างไร การสำรองไฟล์ด้วยชื่ออย่าง nginx.conf.bak หรือ nginx.conf.old ช่วยได้ในระดับหนึ่ง แต่เมื่อไฟล์สำรองเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ วิธีนี้จะเริ่มจัดการยาก Git ช่วยเก็บประวัติการเปลี่ยนแปลง เปรียบเทียบไฟล์ สร้างจุดย้อนกลับ และแยกงานทดลองออกจากเวอร์ชันที่ใช้งานจริงได้อย่างเป็นระบบ บทความนี้สอน Git ในมุมของ SysAdmin โดยเน้นงานที่ใช้จริง เช่น…
Cron vs systemd Timer เลือกใช้อะไรบน Ubuntu Server 26.04

Cron vs systemd Timer เลือกใช้อะไรบน Ubuntu Server 26.04

งานประจำของผู้ดูแลระบบมักเต็มไปด้วยคำสั่งที่ต้องทำซ้ำ เช่น สำรองข้อมูลทุกคืน ลบ Log เก่า ตรวจสอบพื้นที่ Disk หรือเรียก Script เพื่อส่งรายงานสถานะ Server เครื่องมือที่ผู้ใช้ Linux คุ้นเคยที่สุดคือ Cron เพราะตั้งค่าง่ายและใช้กันมานาน แต่บน Linux รุ่นใหม่ที่ใช้ systemd เรามีอีกทางเลือกคือ systemd Timer ซึ่งทำงานร่วมกับ Service, Journal, Dependency และระบบ Security…
Bash Scripting สำหรับ SysAdmin บน Ubuntu Server 26.04

Bash Scripting สำหรับ SysAdmin บน Ubuntu Server 26.04

งานของ SysAdmin หลายอย่างเป็นงานที่ต้องทำซ้ำ เช่น ตรวจสอบพื้นที่ Disk, ดูสถานะ Service, สำรองไฟล์ Configuration หรือค้นหา Error จาก Log หากต้องพิมพ์คำสั่งเดิมทุกวัน นอกจากเสียเวลาแล้ว ยังมีโอกาสพิมพ์ผิดหรือข้ามขั้นตอนสำคัญได้ Bash Scripting ช่วยรวบรวมคำสั่งเหล่านี้ไว้ในไฟล์เดียว ทำให้สามารถเรียกใช้งานซ้ำ ตั้งเวลาทำงานอัตโนมัติ และตรวจสอบผลลัพธ์อย่างเป็นระบบได้ บทความนี้จะเริ่มตั้งแต่โครงสร้างพื้นฐานของ Bash Script ไปจนถึงการสร้างสคริปต์ตรวจสอบรายละเอียดของ Ubuntu Server ที่สามารถนำไปใช้งานจริงได้…
การติดตั้งระบบเฝ้าระวังเครือข่าย (Network Monitoring) ด้วย Netdata บน Ubuntu Server 26.04

การติดตั้งระบบเฝ้าระวังเครือข่าย (Network Monitoring) ด้วย Netdata บน Ubuntu Server 26.04

เมื่อ Server เริ่มทำงานช้า Network Traffic สูงผิดปกติ หรือผู้ใช้แจ้งว่าระบบเข้าใช้งานไม่ได้เป็นบางช่วง ผู้ดูแลระบบจำเป็นต้องมีข้อมูลที่ช่วยตอบคำถามว่า ขณะเกิดปัญหา CPU, RAM, Disk และ Network Interface มีสถานะอย่างไร Netdata เป็นระบบ Monitoring แบบ Real-time ที่รวบรวม Metric ของระบบและแสดงผลผ่าน Web Dashboard โดยสามารถตรวจสอบ CPU, Memory, Disk…
ประเภทของ Hacker: White Hat, Black Hat และ Gray Hat ต่างกันอย่างไร

ประเภทของ Hacker: White Hat, Black Hat และ Gray Hat ต่างกันอย่างไร

Hacker ไม่ได้แปลว่า “ผู้ประสงค์ร้าย” เสมอไป เวลาพูดถึงคำว่า Hacker หลายคนมักนึกถึงภาพคนใส่ฮู้ด นั่งหน้าจอมืด ๆ แล้วเจาะระบบคนอื่น แต่ในโลก Cybersecurity จริง ๆ คำว่า Hacker มีหลายบริบทมากกว่านั้น บางคนทำงานเพื่อป้องกันระบบ บางคนทำเพื่อผลประโยชน์ส่วนตัว และบางคนอยู่ในพื้นที่สีเทาที่ดูเหมือนหวังดี แต่ยังมีปัญหาด้านกฎหมายและจริยธรรม บทความนี้จะพาไปรู้จัก Hacker 3 กลุ่มหลัก ได้แก่ White Hat, Black Hat…
สร้าง Container Web Server ด้วย Podman บน Rocky Linux 10

สร้าง Container Web Server ด้วย Podman บน Rocky Linux 10

อยากเปิดเว็บเล็ก ๆ โดยไม่ต้องติดตั้ง Nginx ลงเครื่องตรง ๆ? เวลาต้องการทดสอบ Web Server สักตัว หลายคนมักติดตั้ง Nginx หรือ Apache ลงบนเครื่อง Server โดยตรง แต่ในงานจริง การติดตั้งทุกอย่างลง OS หลักอาจทำให้ระบบรก จัดการยาก และเสี่ยงต่อปัญหา dependency ชนกัน ทางเลือกที่สะอาดกว่า คือใช้ Container และในบทความนี้เราจะใช้ Podman…
การติดตั้ง Podman บน Rocky Linux 10 แบบใช้งานจริง

การติดตั้ง Podman บน Rocky Linux 10 แบบใช้งานจริง

อยากรัน Container แต่ไม่อยากพึ่ง Docker Daemon ถ้าคุณดูแล Server สาย Linux โดยเฉพาะตระกูล RHEL/Rocky Linux จะเจอว่าเครื่องมือ Container ที่ถูกแนะนำมากขึ้นเรื่อย ๆ คือ Podman แทนที่จะเป็น Docker แบบเดิม จุดเด่นคือ Podman ทำงานแบบ daemonless ใช้งานแบบ rootless container ได้ดี และเข้ากับ…